Algemene Vereniging voor Natuurbescherming voor 's Gravenhage en omstreken
AVN site » Haagwinde » Extra water voor ‘Witte Vlek’

Extra water voor ‘Witte Vlek’

Ooit gehoord van ‘De Witte Vlek’ in Madestein? Waarschijnlijk niet. Het is een van de laatste ruige terreintjes aan de rand van Den Haag. Bestemming ‘Groen’, dat gelukkig wel. Er komt nu meer ruimte voor natte natuur. De AVN denkt mee bij de planvorming. (KLIK HIER voor PDF)

Door: Aletta de Ruiter

Bij de inrichting van Madestein werd in 1969 tuinbouwgrond omgevormd tot recreatiegebied. Achter het zand van de duinen en strandwallen ligt hier vooral vette zeeklei die ooit is afgezet door de Gantel, een voormalige zijarm van de Maas.  Die zeeklei zit vol met voedingsstoffen waardoor het groen van Madestein heel wat ruiger en explosiever groeit dan op de voedselarme zandgronden van de duinen.
Madestein werd een mix van water en land. De plassen werden niet alleen aangelegd voor waterrecreatie, maar vooral om ruimte te bieden aan de waterhuishouding van het aangrenzende Westland. Het regenwater dat van de kassen stroomde, moest allereerst opgevangen worden voor het naar zee kan worden uitgepompt. En daar dienen die plassen nog steeds voor.

Kaderrichtlijn Water

Inmiddels krijgen de kwaliteitseisen voor natuur en water steeds meer aandacht in het overheidsbeleid. De Kaderrichtlijn Water is een Europese richtlijn die voorschrijft dat waterkwaliteit van de Europese wateren vanaf 2015 aan bepaalde eisen moet voldoen. Daarom is het Hoogheemraadschap van Delfland al sinds 2000 bezig met aangepast beleid en beheer. En dat is geen eenvoudige opgave voor het laatste stukje van de delta. Vooral in gebieden met tuinbouw is het een uitdaging om waterafvoer èn waterkwaliteit op orde te krijgen.  Om natte natuur een betere kans te geven worden natte ecologische zones (NEZ) aangelegd. Dat is een netwerk van natuurkwaliteit voor waterfauna, opgedeeld in robuuste kerngebieden van minimaal 5 ha en lange oeverlijnen met stepping stones van kleinere leefplekken. Het gaat dan om de aanleg van paaiplekken voor vissen en amfibieën, natuurvriendelijke oevers in combinatie met een evenwichtige waterkwaliteit met helder water en waterplanten. Snoek en bittervoorn zijn de vissoorten die er een gezond leefgebied moeten krijgen.

Witte Vlek wordt ecologisch kerngebied
In Delfland wordt dat netwerk van natte kerngebieden nu aangevuld met De Witte Vlek. Tot op heden is dit 5 ha grote schiereiland op de hoek van Escamplaan en Madepolderweg  flink verruigd. De Haagse Vogelbescherming heeft het vanaf de aanleg op de lijst staan als vogelrustgebied, maar omdat het niet kan worden afgesloten, voldoet het terrein niet aan de normen.  De gemeente Den Haag maait eens per jaar, maar kan niet voorkomen dat de ongewenste reuze bereklauw explosief oprukt. Voor recreatie is het terrein niet geschikt, maar er gebeurt van alles wat niet geoorloofd is. Her en der treffen we veel vuil tussen de vegetatie. Tijd  dus voor verbetering op meerdere fronten.

Natuur èn recreatie

Nu de verstedelijking steeds verder oprukt en kassentuinbouw in de omgeving wordt ingeruild voor woonwijken, moet er ook worden nagedacht over het gebruik van de bestaande natuur- en recreatieplekken. Om De Witte Vlek echter te vrijwaren van ongewenste recreatiedruk wordt er nagedacht over gerichte zonering. Dat wil zeggen, een deel uitsluitend voor natuur en een deel voor recreatief gebruik waarbij speciale faciliteiten worden aangelegd. Daarmee voorkom je bijvoorbeeld de explosieve wildgroei van mountainbikepaden. Vanwege de verstoring zijn die zeer ongewenst in een natuurgebied. Maar bij bikers bestaat wel de wens om het parcours van de Uithof door te trekken naar Madestein. Aan de rand van De Witte Vlek zou dat kunnen. Daarnaast zou een uitkijkheuvel gemaakt kunnen worden om de vogels in het natuurreservaat op afstand te observeren. De zonegrens tussen natuur en recreatie ligt dan bij de scheisloot die dwars door het schiereiland loopt.

Wat gaat er veranderen?

In het natuurdeel van De Witte Vlek komen verschillende nieuwe waterplassen. Zowel een retentieplas voor wateropvang als ondiepe poelen voor amfibieën. Wateropvang en natuurontwikkeling gaan hand in hand, want de oevers worden natuurvriendelijk ingericht met paaiplaatsen, rietkragen en oevervegetatie.  De bosschages zullen wat gedund worden, maar dat is ook de hoogste tijd omdat het bos te dominant oprukt. Aanleg van boszomen met bloeiende struiken biedt daarentegen een extra kans om vlinders en insecten te bevoordelen.

Meedenken
De AVN en Haagse Vogelbescherming worden nauw bij de planvorming en uitwerking betrokken. Er is veel kennis aanwezig over vogelstand en landschapsontwikkeling bij beide verenigingen. We houden u graag op de hoogte.